autor: Piotr Sekulski,, referat wygłoszony podczas Ogólnopolskiej Konferencji „Kup teraz”

Niemal każdy z użytkowników Internetu i poczty elektronicznej spotkał się z problemem niechcianej korespondencji elektronicznej, popularnie zwanej spamem. Według najnowszych badań[1], wiadomości takie stanowią ok. 85 % ruchu pocztowego w całym Internecie.

Pod pojęciem spamu rozumiemy niezamawiane wiadomości elektroniczne przesyłane głównie za pomocą poczty elektronicznej, najczęściej na skalę masową. Spamem może być reklama produktu, zaproszenie na jego promocję, czy fałszywe powiadomienie o wygranej w loterii.

Osoby bezpośrednio odpowiedzialne za rozsyłanie niechcianej korespondencji elektronicznej to spamerzy. Na zlecenie nieuczciwych firm przeszukują oni Internet w celu pozyskania jak największej ilości adresów e-mail, na które następnie przesyłają Spam. [2] Na początku lat         90-tych, kiedy to zjawisko się dopiero rozwijało, wysyłano „tylko” reklamy produktów. Z pozoru niegroźne, powodowały jednak zaburzenia uczciwej konkurencji, gdyż taka reklama, nawet niechciana, docierała do milionów osób. Jeżeli niewielki procent z nich stał się klientami firmy wykorzystującej spam, to i tak stanowiło to ogromną liczbę.

Teraz spam jest wykorzystywany do różnego rodzaju przestępstw, z których najgroźniejszym wydaje się być wykradanie poufnych danych znajdujących się na komputerach użytkowników poczty elektronicznej. Stanowi to wielkie zagrożenie dla pojedynczych osób ale jeszcze większe dla wielkich korporacji, które w ten sposób są okradane z pieniędzy.

Dzięki jego rzekomej anonimowości używa się go do reklamowania podrobionych lub nielegalnych towarów i wielu innych przestępstw. Często spam zawiera wirusy, konie trojańskie i inne groźne oprogramowanie atakujące komputer użytkownika.

Poza tym pojedynczy użytkownik Internetu musi zajmować się czytaniem i usuwaniem takich wiadomości, co może doprowadzić do utraty prawdziwej korespondencji. Wydłuża to czas pracy i zwiększa jej koszty u osób które zawodowo korzystają z poczty elektronicznej. Równocześnie zajmuje miejsce na dyskach twardych i spowalnia łącza internetowe.

Na obszarze wielu państw spam jest nielegalny, a Polska nie jest tutaj wyjątkiem. Jak więc polskie prawo reguluje problem Spamu?

Aby odpowiedzieć na to  pytanie, wymienię podstawowe akty prawne, które dotyczą spamu.

Pierwszym z nich jest:

-Ustawa z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną

(Dz. U. Nr 144, poz. 1204). Zwana dalej : „usde” [3]

Według art. 10 ust. 1 :„Zakazane jest przesyłanie niezamówionej informacji handlowej skierowanej do oznaczonego odbiorcy za pomocą środków komunikacji elektronicznej, w szczególności poczty elektronicznej.”

Definicję informacji handlowej podaje nam Art. 2 pkt 2 tejże ustawy: jako informację handlową należy traktować „każdą informację przeznaczoną bezpośrednio lub pośrednio do promowania towarów, usług lub wizerunku przedsiębiorcy lub osoby wykonującej zawód, której prawo do wykonywania zawodu jest uzależnione od spełnienia wymagań określonych w odrębnych ustawach, z wyłączeniem informacji umożliwiającej porozumiewanie się za pomocą środków komunikacji elektronicznej z określoną osobą oraz informacji o towarach i usługach niesłużącej osiągnięciu efektu handlowego pożądanego przez podmiot, który zleca jej rozpowszechnianie, w szczególności bez wynagrodzenia lub innych korzyści od producentów, sprzedawców i świadczących usługi„.

Przepisem bezpośrednio zakazujący spamu w polskim systemie prawnym jest natomiast Art. 10 ust. 2 wymienionej ustawy: „informację handlową uważa się za zamówioną, jeżeli odbiorca wyraził zgodę na utrzymywanie takiej informacji, w szczególności udostępnił w tym celu identyfikujący go adres elektroniczny.”